Trung vệ Pepe – ‘Kỳ quan trẻ mãi không già’ ở Euro

Sinh năm 1983, Pepe ra đời trước thời điểm một số đội tuyển đang có mặt ở Đức năm nay lần đầu dự Euro, gồm Bồ Đào Nha, Romania (1984), Scotland (1992), Thổ Nhĩ Kỳ, Thụy Sĩ, Croatia (1996), Slovenia (2000), Áo, Ba Lan (2008), Ukraine (2012), Albania (2016) và Georgia (2024).

Khi Bồ Đào Nha thắng Thổ Nhĩ Kỳ tại lượt hai bảng F hôm 22/6, anh lập kỷ lục cầu thủ lớn tuổi nhất thi đấu tại Euro, ở 41 tuổi 117 ngày. Cột mốc này sẽ còn được nâng cao thêm ít nhất chín ngày khi Bồ Đào Nha chắc suất vào vòng 1/8, diễn ra vào ngày 1/7.

Kể từ giải đấu lớn đầu tiên góp mặt là Euro 2008, đến nay Pepe đã trải qua năm kỳ liên tiếp dự giải, với 21 trận – tương đương 2003 phút thi đấu (chỉ xếp sau người bạn thân Cristiano Ronaldo với 27 trận, tương đương 2333 phút).

Báo Mỹ New York times (NYT) vì vậy mô tả Pepe là “kỳ quan trẻ mãi không già của Euro”.

Trên đất Đức, Pepe gây sốt với màn trình diễn trước Thổ Nhĩ Kỳ tại sân Westfalen, bằng sự xuất hiện đúng lúc, thông minh và quyết tâm. Anh có bốn lần thu hồi bóng, bảy lần phá bóng và tỷ lệ chuyền chính xác 97%. Màn trình diễn ấn tượng không kém bất kỳ lần nào suốt 18 năm qua trong màu áo bã trầu, có thể chỉ cần gói gọn ở vài chi tiết cuối trận.

Đầu tiên là phút 76, khi Bồ Đào Nha dẫn ba bàn, Pepe đón đường chuyền biên trái của Nuno Mendes để dẫn bóng 30 m qua hai cầu thủ Thổ Nhĩ Kỳ đến rìa vòng cấm. Pedro Neto làm mất bóng và Pepe chỉ mất vài giây chạy về để giành lại quyền kiểm soát ngay trên sân đối phương.

Đến giây 45 của phút 79, khán giả Bồ Đào Nha cổ vũ khi Pepe đánh đầu phá bóng từ quả tạt cánh phải của đối phương. 15 giây sau có một quả tạt khác và Pepe lại đánh đầu. Lần này tiếng hò reo trên khán đài to hơn. Bảy giây sau, trình tự lặp lại và tiếng reo hò lại lên một tầm cao mới.

Trung vệ Pepe – ‘Kỳ quan trẻ mãi không già’ ở Euro

Pepe vẫn hiên ngang trên đất Đức, trong khi những trung vệ xuất sắc cùng thời như Sergio Ramos, Raphael Varane, Gerard Pique, Diego Godin… đã giải nghệ hoặc từ giã ĐTQG. Trước trận, anh ôm một đồng đội cũ ở Real Madrid là Hamit Altintop – đã nghỉ hưu từ lâu và hiện là Giám đốc Liên đoàn Bóng đá Thổ Nhĩ Kỳ.

Pepe rời sân phút 83 trong tiếng hô vang không ngớt của khán giả nhà. Anh nhường chỗ cho tài năng mới 20 tuổi Antonio Silva.

Ở khu kỹ thuật, các thành viên cùng vỗ tay, còn Joao Felix nở nụ cười ngưỡng mộ đàn anh. Sau trận, HLV Roberto Martinez nói: “Nếu là một người hâm mộ trung lập theo dõi trận đấu và xem Pepe thi đấu, bạn sẽ không bao giờ tin rằng cậu ấy đã 41 tuổi”.

Sự tôn kính dành cho Pepe là một mảng màu khác trong ngày có nửa tá khán giả cố gắng chạy vào sân để chụp ảnh với Ronaldo. Tình bạn giữa cả hai làm liên tưởng đến vị tướng và nhà vua. “Tôi sẽ giải nghệ khi Ronaldo làm vậy”, Pepe nói. “Chỉ cần cậu ấy còn ở đây, tôi sẽ có mặt để hỗ trợ”.

Quá nhiều ngã rẽ khác nhau nhưng tất cả cùng hướng đến việc giúp Bồ Đào Nha có trung vệ xuất sắc bậc nhất lịch sử.

Pepe sinh ra và lớn lên ở vùng Đông Bắc Brazil. 17 tuổi, anh đã ký hợp đồng trước với CLB Bồ Đào Nha Maritimo, mở ra cơ hội đổi đời ở châu Âu. Nhưng thử thách chưa bao giờ ngừng đe dọa Pepe. Anh gãy mắt cá chân sau một pha truy cản ngoài tầm kiểm soát, khi chơi cho Corinthians Alagoano. Pepe đã bật khóc và cầu xin Chủ tịch của Maritimo không cắt hợp đồng, trước khi hoàn thành quá trình hồi phục.

Năm 2009, Pepe lúc đó khoác áo Real Madrid, đã tấn công Javier Casquero của Getafe. Anh đá vào khắp cơ thể và dẫm lên mắt cá khi đối phương đang nằm, trước khi đấm một cầu thủ Getafe khác là Juan Angel Albin trên đường rời sân vì thẻ đỏ trực tiếp. Những chỉ trích và lời kêu gọi Real sa thải “gã đồ tể” đã kéo dài cả năm trời sau đó.

Khi vừa có mùa giải xuất sắc giúp Real hoàn tất cú La Decima ở Champions League, Pepe lại gây hoạ ở World Cup 2014. Anh bị đuổi khỏi sân sau cú húc đầu vào Thomas Muller, trong trận Bồ Đào Nha thua Đức 1-4 ngày ra quân trước khi bị loại từ vòng bảng. Sự nghiệp của Pepe dường như khép lại ở tuổi 31.

Nhưng hai năm sau, anh vô địch Euro với danh hiệu cầu thủ xuất sắc trong trận chung kết thắng Pháp 1-0 sau 120 phút.

Năm 2017, Pepe rời Real sang Bekistas (Thổ Nhĩ Kỳ). Một năm sau, anh bị cắt hợp đồng sớm do những chấn thương, nhưng đó vẫn không phải dấu chấm hết. Pepe trở lại Bồ Đào Nha và khoác áo Porto đến nay, chơi 201 trận sau sáu mùa giải, trung bình 33,5 trận mỗi mùa. Anh thậm chí còn nắm giữ kỷ lục mà Messi hay Ronaldo có lẽ không bao giờ với tới, đó là cầu thủ lớn tuổi nhất ghi bàn tại Champions League, khi 40 tuổi 254 ngày mùa 2023-2024.

“Theo dõi Pepe, đôi khi cảm giác như những thất bại giúp anh tiếp tục cố gắng, quyết tâm, kiên cường hơn để bám trụ và chứng minh thế giới bóng đá đã sai”, bài viết của NYT có đoạn.

Diện mạo Pepe lúc này trông không khác gì lần đầu ra mắt đội tuyển Bồ Đào Nha năm 2007, với đầu trọc, hàm răng nhô và dáng hình của dân giang hồ. Sự nghiệp của anh chứa đầy vinh quang, nhưng cũng là hiện thân cuối của mẫu trung vệ đầy tiểu xảo và sẵn sàng dằn mặt đối phương.

Nhưng các số liệu thống kê cho thấy số lần phạm lỗi và thẻ phạt giảm dần qua từng năm. Sức mạnh giảm dần cũng là lúc lối chơi thiên về đầu óc lên ngôi.

Sau trận thắng Thổ Nhĩ Kỳ, HLV Martinez nói có hai lý do để Pepe vẫn bền bỉ thi đấu. “Một là cậu ấy sử dụng 24 giờ để trở thành cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp”, ông nhận xét, thêm rằng nói thì rất dễ nhưng hầu hết cầu thủ chỉ dành hai giờ cho tập luyện mỗi ngày và phần còn lại cho cuộc sống bình thường. Pepe thì thực hiện mọi thứ chi tiết, khát khao và tham vọng đặt ra là cố gắng chơi thêm từng năm một.

“Thứ hai là tình yêu dành cho bóng đá khi Pepe hiểu rõ các khía cạnh chiến thuật và sống không ngừng nghỉ với công việc”, Martinez nói thêm. “Tất nhiên, cậu ấy có bộ gen mà tôi nghĩ không thể mua được ở đâu cả. Nhưng những gì cậu ấy làm là bài học cho hậu bối làm thế nào để kéo dài sự nghiệp đỉnh cao”.

Hiếu Lương