Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) ngày 4/5 tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm, bước nhảy nhỏ nhất kể từ khi bắt đầu chiến dịch nâng lãi suất vào tháng 7 năm ngoái. Sự giảm tốc diễn ra sau khi số liệu công bố tuần này cho thấy lạm phát lõi ở khu vực Eurozone đã hạ nhiệt và các ngân hàng thương mại giảm mạnh hoạt động cho vay.
Quyết định trên được ECB – nâng lãi suất tham chiếu tại 20 quốc gia sử dụng đồng Euro lên 3,25% – được đưa ra chỉ một ngày sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm. Trong chiến dịch thắt chặt chính sách tiền tệ này, ECB đã có 7 đợt nâng lãi suất nhằm đưa lạm phát về tầm kiểm soát.
Chủ tịch ECB Christine Lagarde phát tín hiệu sẽ có những đợt nâng lãi suất tiếp theo. “Chúng tôi còn một chặng đường dài để đi và sẽ chưa dừng lại”, bà Lagarde phát biểu tại họp báo, nói thêm rằng lãi suất còn “chưa đủ thắt chặt”.
Trong tuyên bố sau cuộc họp, ECB nói lạm phát đã giảm trong những tháng gần đây, nhưng áp lực giá cả “vẫn còn mạnh”. “Ngoài ra, những đợt tăng lãi suất đã có đang bắt đầu truyền dẫn mạnh vào các điều kiện tài chính và tiền tệ của Eurozone, nhưng độ trễ và độ mạnh của sự truyền dẫn vào nền kinh tế thực vẫn còn là điều chưa thể biết chắc”, tuyên bố viết.
Giá cả leo thang và lãi suất tăng đã gây áp lực lớn lên nền kinh tế Eurozone, khiến khu vực này suýt rơi vào suy thoái trong quý 1 năm nay. Dù đã giảm đáng kể từ mức đỉnh, lạm phát ở Eurozone lại nhích lên 7% trong tháng 4 từ mức 6,9% trong tháng 3 – theo số liệu được cơ quan thống kê EU công bố hôm thứ Ba. Thị trường lao động tiếp tục thắt chặt, với tỷ lệ thất nghiệp giảm nhẹ còn 6,5% trong tháng 3.
Tuy nhiên, lạm phát lõi – thước đo không tính đến giá hai nhóm mặt hàng có mức độ biến động lớn là lương thực-thực phẩm và năng lượng – bất ngờ tụt còn 5,6% trong tháng 4. Đây được xem là một dấu hiệu cho thấy tốc độ tăng giá sẽ tiếp tục giảm trong thời gian tới. Mục tiêu lạm phát của ECB là 2%.
Bà Lagarde nhấn mạnh rằng cuộc chiến chống lạm phát của ECB còn lâu mới đến hồi kết. “Vẫn còn nhiều rủi ro tăng trong triển vọng lạm phát”, người đứng đầu ECB nói, đề cập đến những yếu tố như tiền lương tăng và chiến tranh ở Ukraine. Những yếu tố này có thể một lần nữa đẩy giá năng lượng và lương thực-thực phẩm leo thang trở lại.
Nhưng mặt khác, bà Lagarde cũng nói rằng “căng thẳng trở lại trên thị trường tài chính” có thể khiến lạm phát giảm nhanh hơn kỳ vọng.
Kể từ cuộc họp trước của ECB vào hôm 16/3, chỉ vài ngày trước khi ngân hàng Thuỵ Sỹ Creidt Suisse bị bán gấp cho đối thủ đồng hương UBS, triển vọng của hoạt động cho vay ngân hàng ở châu Âu đã kém đi nhiều. Thực tế này giảm bớt sự cần thiết của việc tiếp tục tăng lãi suất.
Do mối lo ngại về triển vọng kinh tế và tâm lý ngại rủi ro, các ngân hàng tại Eurozone đã thắt chặt mạnh mẽ các tiêu chuẩn về cấp vốn tín dụng – một báo cáo của ECB hôm thứ Ba tuần này cho biết.
Tuy nhiên, phát biểu ngày thứ Năm, bà Lagarde nói hiệu ứng đối với việc các ngân hàng thắng chặt cho vay đối với nền kinh tế thực đến nay còn chưa rõ ràng. “Chúng tôi chưa nhận thấy ảnh hưởng hoàn toàn mà chúng tôi mong muốn để đạt tới mục tiêu lạm phát 2%”, bà nói.
Trong tuyên bố sau cuộc họp vừa rồi, khi nâng lãi suất tham chiếu lên 5-5,25%, Fed cũng đề cập đến việc các ngân hàng ở Mỹ thắt chặt tiêu chuẩn cho vay. “Các điều kiện tín dụng thắt lại đối với hộ gia đình và doanh nghiệp có thể gây áp lực giảm lên các hoạt động kinh tế, tuyển dụng và lạm phát”, Fed nhận định.
