Với loạt quy định về xử lý tài chính, chênh lệch tỷ giá và phương pháp định giá tài sản, Dự thảo Thông tư về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước hướng tới siết kỷ luật tài chính, làm rõ giá trị thực doanh nghiệp trước khi chuyển sang mô hình công ty cổ phần…
Một trong những nội dung trọng tâm
tại Dự thảo Thông tư hướng dẫn một số nội dung về cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp là xử lý tài chính trước và trong thời điểm doanh nghiệp có 100% vốn Nhà nước chính thức chuyển sang mô hình công ty cổ phần nhằm
bảo đảm minh bạch, hạn chế rủi ro thất thoát vốn nhà nước.
Theo dự thảo, trước khi triển khai cổ phần hóa, căn cứ phương án đã được cơ
quan đại diện chủ sở hữu phê duyệt, doanh nghiệp phải rà soát toàn bộ các tồn
tại tài chính và xử lý theo đúng quy định đang áp dụng đối với khu vực doanh
nghiệp nhà nước.
Giá trị tài sản thiếu sau khi trừ phần bồi thường (nếu có) cũng như tài sản thừa không phải hoàn trả sẽ được hạch toán vào kết quả kinh doanh khi lập báo cáo tài chính tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp.
(Dự thảo Thông tư)
Trên cơ sở kết quả kiểm kê và phân loại tài sản tại thời điểm xác định giá
trị doanh nghiệp, các trường hợp chênh lệch thừa – thiếu tài sản phải được phân
tích rõ nguyên nhân, xác định
trách nhiệm cá nhân, tổ chức liên quan và đưa ra hướng xử lý.
Đối với các khoản phải thu, ngoại trừ dư nợ
tín dụng tại các ngân hàng thương mại nhà nước thực hiện cổ phần hóa, Dự thảo nêu rõ việc xử
lý được thực hiện theo quy định tại Nghị định của Chính phủ về cơ cấu lại vốn nhà nước đầu tư
tại doanh nghiệp và Thông tư số 24/2022/TT-BTC sửa đổi, bổ sung Thông tư số 48/2019/TT-BTC về trích lập và xử lý các khoản dự phòng giảm giá hàng tồn kho, tổn thất các
khoản đầu tư, nợ phải thu khó đòi và bảo hành sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, công
trình xây dựng tại doanh nghiệp.
“Doanh nghiệp cổ phần hóa không
thực hiện điều chỉnh số liệu trong sổ sách kế toán, báo cáo tài chính tại thời
điểm xác định giá trị doanh nghiệp theo kết quả định giá đã được cơ quan
đại diện chủ sở hữu quyết định và công bố”, Dự thảo Thông tư nêu.
Tại thời điểm doanh nghiệp chính thức được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh
nghiệp cổ phần lần đầu, việc xử lý tài chính tiếp tục tuân thủ quy định tại Nghị định về cơ cấu lại vốn nhà nước.
Đáng chú ý, khoản chênh lệch tỷ giá phát sinh từ việc đánh giá
lại các khoản mục tiền tệ có gốc ngoại tệ, doanh nghiệp phải so sánh lại với tỷ giá tại thời điểm khóa sổ báo cáo
tài chính năm hoặc bán niên gần nhất.
Trong trường hợp cơ quan có thẩm quyền quyết định điều chỉnh giảm vốn nhà nước tương ứng với số lỗ phát sinh theo quy định tại Nghị định của Chính phủ về cơ cấu lại vốn nhà nước đầu tư tại doanh nghiệp, doanh nghiệp sau cổ phần hóa không được chuyển số lỗ này sang các năm sau để xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp.
(Dự thảo Thông tư)
Đồng thời, thoản chênh lệch này không được kết chuyển vào kết quả
kinh doanh mà được chuyển giao cho doanh nghiệp sau cổ phần hóa tiếp tục theo
dõi và xử lý, dự thảo Thông
tư nêu rõ.
Về tiến độ, thời hạn hoàn thành cổ phần hóa
được thực hiện theo quy định tại
Nghị định của Chính phủ về cơ cấu lại vốn nhà nước đầu tư tại
doanh nghiệp.
Dự thảo Thông tư quy định, trên cơ sở phương án cổ phần hóa đã được phê duyệt, Ban
chỉ đạo cổ phần hóa có trách nhiệm chỉ đạo doanh nghiệp triển khai bán cổ phần
lần đầu theo các phương thức đã được thông qua. Nếu phương án cổ phần hóa được điều chỉnh, thời hạn hoàn thành sẽ
được tính lại từ ngày quyết định điều chỉnh được cơ quan có thẩm quyền phê
duyệt.
Liên quan đến xác định giá trị doanh nghiệp, dự thảo quy định áp dụng phương
pháp tài sản theo Nghị định của Chính phủ về cơ cấu lại vốn nhà nước đầu tư tại
doanh nghiệp. Theo đó, giá trị thực tế của doanh nghiệp được xác định bằng đồng
Việt Nam, căn cứ trên danh mục tài sản đang phản ánh trên sổ sách kế toán.
Thứ nhất, với tài sản hiện vật, chỉ những
tài sản tiếp tục được sử dụng sau cổ phần hóa mới được đánh giá lại.
Đồng thời, các tài sản đã
khấu hao hết hoặc công cụ, dụng cụ đã phân bổ toàn bộ giá trị vào chi phí nhưng
vẫn tiếp tục sử dụng cũng phải được đánh giá lại để tính vào giá trị doanh
nghiệp với mức tối thiểu bằng 20% giá trị mua mới.
Theo quy định, giá trị thực của tài sản bằng (=) nguyên giá theo giá thị trường tại thời điểm xác định giá trị doanh
nghiệp nhân (x) tỷ lệ
chất lượng còn lại của tài sản.
(Dự thảo Thông tư)
Thứ hai, với tài sản bằng tiền, tiền mặt được xác định theo biên bản kiểm quỹ; tiền gửi theo số
dư đã đối chiếu với ngân hàng nơi doanh
nghiệp mở tài khoản; còn các giấy tờ có giá như chứng chỉ tiền gửi, tín
phiếu, trái phiếu… được xác định theo giá thị trường hoặc theo mệnh giá cộng
lãi lũy kế đến thời điểm xác định giá
trị doanh nghiệp nếu không có giao dịch.
Riêng tài sản ký cược, ký quỹ ngắn hạn và dài hạn được ghi nhận theo số dư
thực tế trên sổ kế toán đã được đối chiếu, xác nhận, Dự thảo Thông tư nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, Dự thảo Thông tư cũng
quy định các doanh nghiệp cổ phần hóa có thời gian hoạt động dưới 5 năm, việc xác định tỷ suất lợi
nhuận sau thuế trên vốn nhà nước bình quân để tính giá trị tiềm năng phát triển của doanh nghiệp cổ phần hóa được thực
hiện theo số năm hoạt động thực tế.
Ngoài ra, tổ chức tư vấn định giá lựa chọn các phương pháp phù
hợp theo pháp luật về thẩm định giá và hướng dẫn tại Thông tư để xác
định giá trị doanh nghiệp, song
phải bảo đảm nguyên tắc công khai, minh bạch trước khi trình cơ quan đại diện
chủ sở hữu xem xét, quyết định, Dự thảo
Thông tư nêu rõ.
-Hoàng Sơn
Nguồn tin: https://vneconomy.vn/doanh-nghiep-khong-duoc-dieu-chinh-so-lieu-tai-chinh-khi-xac-dinh-gia-tri-doanh-nghiep-de-ipo.htm
