Nhạc sĩ ‘Bài ca đất phương Nam’ qua đời

TP HCMNhạc sĩ Lư Nhất Vũ – tác giả “Bài ca đất phương Nam”, “Cô gái Sài Gòn đi tải đạn” – qua đời ở tuổi 89, sáng 29/3.

Anh Nguyễn Chí Hùng – con nuôi nhạc sĩ – cho biết ông qua đời tại Bệnh viện Nhân dân 115, sau nhiều tháng điều trị các bệnh tuổi già. Nghi thức tẩm liệm được tổ chức tối cùng ngày, sau đó, linh cữu được đưa về quàn tại Nhà tang lễ Quốc gia phía Nam (quận Gò Vấp). Lễ động quan sẽ diễn ra lúc 6h ngày 2/4.

Hơn nửa thế kỷ sáng tác, nhạc sĩ Lư Nhất Vũ là tác giả nổi tiếng dòng nhạc cách mạng. Năm 1962, ông tốt nghiệp khoa sáng tác của trường Âm nhạc Việt Nam (nay là Nhạc viện Hà Nội), sau đó về nhận công tác ở Đoàn ca múa miền Nam. Năm 1967, ông công tác tại phòng chỉ đạo Văn công thuộc Vụ Âm nhạc và múa, theo dõi chỉ đạo hoạt động của Đoàn ca múa nhân dân Việt Bắc, Tây Bắc, Tây Nguyên.

Năm 1970, Lư Nhất Vũ trở về chiến trường miền Nam, công tác ở Tiểu ban Văn nghệ giải phóng, hoạt động ở miền Tây Nam bộ. Sau năm 1975, ông làm việc ở cơ quan Văn nghệ Giải phóng, sau đó là Viện Nghiên cứu Âm nhạc (sau này là Viện Văn hóa Nghệ thuật tại TP HCM). Ông viết nhiều ca khúc gây tiếng vang, như Chiều trên bản Mèo, Hàng em mang tới chiến hào, Cô gái Sài Gòn đi tải đạn – giải A của Hội Nhạc sĩ Việt Nam và Ban Thống nhất Trung ương), Bên tượng đài Bác Hồ, Hãy yên lòng mẹ ơi,

Những ca khúc về sau của ông mang âm hưởng dân ca Nam bộ. Trong đó, ca khúc Bài ca đất phương Nam – ra đời năm 1997 (nhạc phim Đất phương Nam – đạo diễn Nguyễn Vinh Sơn) được nhiều thế hệ khán giả yêu mến bởi ca từ, tiết tấu, âm hưởng gợi nhớ về một thời mở đất, mang văn hóa vùng miền và bản sắc của người Nam bộ. Ông còn sáng tác nhiều thể loại như ca khúc thiếu nhi, trường ca, hợp xướng, nhạc cảnh, nhạc múa, nhạc sân khấu, nhạc phim hoạt hình, độc tấu.

Ông cùng vợ – thi sĩ Lê Giang – có hơn 40 năm sưu tầm, lưu giữ các điệu lý, câu hò. Từ thập niên 1980, vợ chồng nhạc sĩ bôn ba dọc đất nước, từ mũi Cà Mau đến các tỉnh phía Bắc để tìm những âm điệu dân ca còn lưu lạc. Họ biên soạn các tài liệu sưu tầm thành những tác phẩm như Dân ca Bến Tre, Dân ca Kiên Giang, Dân ca Cửu Long. Họ cho ra đời những công trình nghiên cứu âm nhạc như Hò – Lý trong dân ca người Việt, Hát ru Việt Nam.

Năm 2019, họ tặng lại thư viện gia đình gồm toàn bộ sách, tài liệu dân ca sưu tầm cho ông Trần Vương Thạch – nguyên Giám đốc Nhà hát Giao hưởng Nhạc Vũ kịch TP HCM (HBSO), vì cả hai có mối thâm tình trong nghề, chung đam mê nghiên cứu âm nhạc. Thư viện này gồm các tác phẩm về công trình sưu khảo, chuyên khảo dân ca Nam bộ và Việt Nam, tài liệu nghiên cứu lý luận âm nhạc, băng đĩa ca nhạc, phim tài liệu, bút tích tác phẩm.

Mai Nhật