Những ngày tháng 7, rừng già các xã miền núi thuộc TP. Đà Nẵng lại tấp nập bóng người đi tìm… hạt ươi bay. Dọc các tuyến đường vùng Hòa Bắc, Hòa Phú, Hòa Ninh (huyện Hòa Vang), không khó để bắt gặp cảnh người dân đi xe máy chở theo bao tải, ba lô, thậm chí cả võng và nước uống, dựng xe ven rừng rồi băng bộ hàng giờ vào sâu giữa những bụi rậm để nhặt hạt ươi rụng.
Hạt ươi thường rụng vào đầu hè, nhưng loại được săn lùng nhất là ươi bay – những hạt chín già, tự rơi từ trên cao xuống, không bị sâu hay dập nát, thường có màu nâu đỏ, bóng và cứng. Mỗi ký hạt ươi bay được thương lái thu mua với giá dao động 400.000 – 500.000 đồng/kg, thậm chí có lúc “sốt giá” hơn nếu hàng khan.
Săn hạt cực khổ là vậy, nhưng vì sao ươi bay lại có giá cao ngất ngưởng và được săn đón như vàng nâu của rừng?
Hạt ươi bay: “Thần dược” tự nhiên được Đông y coi trọng
Không phải ngẫu nhiên mà hạt ươi được ví như vị thuốc quý ẩn trong lớp vỏ nâu. Theo BS đông y Nguyễn Hữu Trường (làm việc tại TP.HCM), trong Đông y, hạt ươi có tính mát, vị ngọt nhẹ, khi ngâm nước sẽ nở ra và cho vị thanh mát, giải nhiệt.
1. Giải độc, thanh nhiệt, hỗ trợ trị táo bón
Hạt ươi bay có chất nhầy tự nhiên, giúp làm mềm phân, hỗ trợ nhu động ruột và giảm táo bón, đặc biệt là ở người già, người ít vận động hoặc phụ nữ sau sinh.
Trong Đông y, hạt ươi được dùng để giải độc gan, hạ nhiệt, chữa đau họng, ho khan, khản tiếng. Với khí hậu nóng ẩm ở Việt Nam, việc dùng nước hạt ươi ngâm để giải nhiệt đang được nhiều người ưa chuộng như một loại “nước detox” tự nhiên.
2. Tốt cho người bị trĩ
Nhờ khả năng nhuận tràng và giảm áp lực lên tĩnh mạch hậu môn, ươi bay đặc biệt tốt cho người bị bệnh trĩ. Một ly nước hạt ươi mỗi ngày vào buổi sáng có thể giúp ngăn ngừa táo bón – nguyên nhân chính khiến bệnh trĩ tiến triển nặng.
3. Tốt cho dạ dày, đường ruột
Theo quan điểm y học cổ truyền, hạt ươi có hai tác dụng chính, một là ổn định hoạt động của dạ dày và đường ruột, hai là giải nhiệt cho hệ hô hấp. Cụ thể hơn:
– Ổn định hoạt động của dạ dày và đường ruột: Điều hòa nhu động ruột, cân bằng độ ẩm cho niêm mạc ruột, cải thiện tình trạng táo bón.
– Giải nhiệt cho hệ hô hấp đang bốc hỏa: Hỗ trợ điều trị viêm họng, viêm amidan, đau họng, ho khan, mất tiếng, khan tiếng.
4. Làm đẹp da, giảm mụn do nóng trong
Trong lĩnh vực làm đẹp, hạt ươi được các chị em rỉ tai nhau là bí quyết làm mát gan, giải độc, từ đó giúp giảm mụn nhọt, rôm sảy, đặc biệt trong mùa hè oi bức. Uống nước hạt ươi đều đặn còn giúp làm dịu da, ngừa viêm, mang lại làn da mịn màng từ bên trong.
Vì sao ươi bay lại đắt hơn ươi thường?
Không phải tất cả các loại ươi đều có giá cao. Ươi thường (ươi trâu) được hái khi còn xanh, hoặc rụng do tác động của gió, có thể bị sâu, mốc hoặc chưa đủ độ chín. Trong khi đó, ươi bay là loại chín tự nhiên, rụng xuống từ trên cây cao, đảm bảo sạch, không bị tác động nhân tạo, giữ được tối đa dưỡng chất và độ tươi.
Thêm vào đó, việc thu hái ươi bay cực kỳ vất vả. Người dân phải đi sâu vào rừng, theo dõi từng ngày xem hạt chín chưa, nhanh tay nhặt trước khi thú rừng hoặc người khác tìm được. Điều này khiến ươi bay trở thành “đặc sản” quý hiếm, giá cao cũng là lẽ thường.
Cách dùng hạt ươi bay và những lưu ý quan trọng
Không phải ai cũng dùng ươi bay tùy tiện. Dù có nhiều công dụng, nhưng sử dụng hạt ươi cũng cần đúng cách để tránh tác dụng phụ.
Không dùng hạt còn nguyên vỏ cứng
Khi sử dụng, nên ngâm hạt ươi vào nước ấm 2 – 4 tiếng, tách vỏ và rút phần nhân mềm bên trong. Có thể thêm chút muối, hạt chia hoặc đường phèn để dễ uống.
Không dùng quá liều
Dù là thảo dược, nhưng ươi có tính mát mạnh, nếu uống quá nhiều có thể gây tiêu chảy, đầy bụng, lạnh bụng. Người lớn chỉ nên dùng 1 – 2 hạt/ngày, trẻ em dùng ít hơn.
Không dùng cho người tỳ vị hư hàn, tiêu chảy kéo dài, phụ nữ có thai
Theo Đông y, những đối tượng này nên hạn chế dùng các loại thảo mộc có tính hàn như hạt ươi.
(Ảnh: Internet)
Nguồn tin: https://cafef.vn/nguoi-dan-da-nang-do-vao-rung-nhat-loc-troi-bay-co-gia-den-nua-trieu-kg-cong-dung-tuyet-voi-the-nay-bao-sao-dat-do-188250715085904917.chn
