Kiếm từ phát hành game online tới nghìn tỷ, nhưng tiền đóng thuế cả năm của Garena VN chưa bằng doanh thu 2 ngày

Trong khoảng chục năm trở lại đây, ngành công nghiệp game online tại Việt Nam đang từng bước trỗi dậy và doanh thu mang lại lên tới hàng nghìn tỷ cho các công ty tham gia vào thị trường này. Điều này được thể hiện bằng việc hàng loạt những tựa game đình đám trên thế giới được nhập khẩu và phát hành, thu hút hàng triệu người chơi thường xuyên, mang lại nguồn thu ổn định từ việc bán các vật phẩm, thẻ game… định hình những tên tuổi của các công ty đứng đằng sau nó.

Đơn cử, Garena Việt Nam, một trong những nhà phát hành game online hàng đầu tại Việt Nam, sở hữu loạt trò chơi ăn khách như Liên quân Mobile, Free Fire và FIFA Online, đã thu hút hàng chục triệu người chơi. Thương hiệu Garena Việt Nam cũng gắn liền với thể thao điện tử, xây dựng hình ảnh thông qua việc tổ chức giải đấu, đầu tư cho các đội tuyển và cả hỗ trợ từ đời sống đến phát triển kỹ năng cá nhân của các tuyển thủ chuyên nghiệp.

Tuy nhiên xuất hiện một thực tế có phần khá… khó hiểu. Có thể thấy với sự phát triển và quy mô doanh thu của Garena Việt Nam liên tục tăng hàng năm, lên mức kỷ lục hơn 6.900 tỷ đồng vào 2022, nhưng lợi nhuận của họ lại rất mỏng. Theo số liệu thuế thu nhập doanh nghiệp chỉ đạt khoảng 26 tỷ đồng trong năm 2022, thì con số này thậm chí còn chưa bằng số tiền họ kiếm được trong… 2 ngày. Tính chung 5 năm qua, số thuế TNDN mà nhà phát hành game này đã nộp còn chưa đến 111 tỷ đồng dù năm nào cũng thu hàng nghìn tỷ.

Theo “lý giải chung” từ các nhà phát hành game thì mặc dù ngành này có doanh thu lớn, nhưng tỷ suất lợi nhuận chỉ đạt từ 3% – 5% doanh thu. Các chi phí như bản quyền, thuế, marketing và kho ứng dụng đều tốn kém: Như chi phí bản quyền chiếm khoảng 23%, chi phí thuế và trung gian thanh toán chiếm 24%, chi phí marketing chiếm từ 20%-30%, chi phí kho ứng dụng chiếm từ 15%-30%. Do đó, lợi nhuận thu về chỉ từ 3%-8%.

Song từ đó cũng bắt đầu nảy sinh những luồng ý kiến: Với lợi nhuận “siêu mỏng” so với doanh thu như vậy, có lẽ không bằng một “góc” của các loại hình kinh doanh khác, chưa kể đến hàng loạt rủi ro thì tại sao nhiều doanh nghiệp vẫn đang cố nhảy vào tranh giành chiếc bánh thị phần ngành game? Thậm chí đây còn được coi là ngành công nghiệp thế hệ mới, giàu tiềm năng tại nhiều quốc gia trên thế giới hiện nay.

Những minh chứng như sự lớn mạnh của công ty phát hành trò chơi điện tử: Valve, Tencent, hay Ubisoft… đã cho thấy dư địa phát triển và nhu cầu ngày càng cao của ngành công nghiệp game nói riêng và thể thao điện tử nói chung. Các công ty này gây ấn tượng bằng doanh thu khổng lồ, có nhiều cách tối đa hóa lợi nhuận từ việc kinh doanh các vật phẩm trong trò chơi và các hoạt động liên quan từ chính các trò chơi đó.

Chính vì vậy, việc chỉ đóng thuế “tượng trưng”, ít đến khó tin như trường hợp của Garena Việt Nam đã gây tranh cãi cộng đồng kinh doanh và chuyên gia: Số tiền thu về hàng nghìn tỷ hàng năm đã đi đâu mà chỉ đọng lại số lãi rất ít. Điều này khiến tình trạng kinh doanh của Garena Việt Nam trở thành một hiện tượng khó lý giải trong ngành công nghiệp game đang phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam.