Ở Điện Biên nói riêng và các tỉnh miền núi nói chung, những mỏ nước (người dân gọi là mó nước) chảy tự nhiên hoặc đùn lên từ lòng đất được người dân vùng vùng cao sử dụng khá phổ biến.
Tuy nhiên, ở những vùng thấp cũng có những mỏ nước đặc biệt thu hút hàng trăm người đến xếp hàng lấy nước mỗi ngày không phải vì họ thiếu nước sinh hoạt mà vì tin rằng nước ở đây mới tinh khiết, thuần khiết nhất. Mỏ nước tại bản Nà Dên, xã Búng Lao, huyện Mường Ảng là một trong những nơi như vậy.
Theo ông Lò Văn Sơn – Trưởng bản Nà Dên, mỏ nước này đã tồn tại từ rất lâu đời, không ai biết chính xác từ bao giờ. Người dân bản Nà Dên từ bao đời nay đã sử dụng nguồn nước này như một món quà vô giá mà thiên nhiên ban tặng.
Trong những năm gần đây, mỏ nước “huổi mu ton” ngày càng thu hút nhiều người, có những ngày lên đến cả trăm người. Từ già trẻ, gái trai, ai cũng tranh thủ thời gian đến lấy nước về cho gia đình sử dụng.
Điều đặc biệt của mỏ nước này là bất kể nắng hạn hay mưa lũ, nguồn nước ở đây vẫn luôn dồi dào, phun ra những tia nước được người dân miêu tả là “ngọt lịm và trong vắt”.
“Nước uống tại đây có vị ngọt thanh mát, không giống với những nguồn nước khác trong khu vực”, ông Lò Văn Sơn nói.
Cũng theo trưởng bản Nà Dên, mỗi ngày, người dân đều đến lấy nước từ rất sớm, có người đến từ 4h sáng, cũng có những người phải đợi đến 10h đêm mới lấy được nước. Không ai bảo ai, tất cả mọi người dân đến lấy nước đều xếp hàng chờ đến lượt. Cứ trung bình khoảng 5 phút thì người dân hứng đầy 1 bình 20 lít.
Không chỉ có người dân xã Búng Lao, huyện Mường Ảng mà còn có nhiều người ở các xã lân cận như Chiềng Đông, Chiềng Sinh (huyện Tuần Giáo) cũng đến mỏ này đến lấy nước về.
Ông Lò Văn Thinh – người dân bản Bó, xã Chiềng Đông, huyện Tuần Giáo cho biết, từ năm 2019, gia đình ông đã bắt đầu lấy nước ở mỏ nước này, trung bình mỗi tuần 2 lần, mỗi lần 3 bình 20 lít. “Có những hôm tôi phải chờ hơn 2 giờ để đến lượt. Nước ở đây tinh khiết có thể dùng để pha trà, nấu ăn và đặc biệt có thể uống trực tiếp vì nước có vị ngọt thanh mát” – ông Thinh nói.
Để tìm hiểu về chất lượng nguồn nước tại mỏ nước xã Búng Lao nói riêng và các nguồn nước tự chảy nói chung, phóng viên Báo Lao Động đã có cuộc trao đổi nhanh với Bác sĩ Nguyễn Hồng Thanh – Phó Giám đốc Trung tâm kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Điện Biên.
Theo bác sĩ Thanh, trên địa bàn tỉnh Điện Biên hiện có 83.909 nguồn nước mó và nước giếng (các nguồn nước tự chảy). Các nguồn này do Trung tâm Y tế các huyện quản lý và hằng năm đều được giám sát đánh giá yếu tố nguy cơ vì đó là một phần nguồn nước phục vụ sinh hoạt cho nhân dân. Qua đánh giá sơ bộ các nguồn nước mó chỉ có rất ít không đảm bảo – tức là nhiễm vi sinh hoặc kim loại nặng. Ngoài ra, phần lớn đều an toàn, có thể sử dụng làm nước sinh hoạt.
“Người dân có thể sử dụng các nguồn nước này một cách an toàn, tuy nhiên không nên uống trực tiếp”, bác sĩ Thanh khuyến cáo.
